Wat heeft een mentor in het VO nodig? 

afscheidstekst collega

In het voortgezet onderwijs heeft de mentor/studiecoach een belangrijke rol in de zorgstructuur. De mentor/ studiecoach begeleidt leerlingen en is het eerste aanspreekpunt voor ouders en leerlingen. In de praktijk zijn mentoren altijd op zoek naar manieren hoe ze hun rol op de beste manier kunnen invullen. In de onderbouw krijgt een mentor vaak een hele klas onder zijn/haar hoede met veel verschillende typen leerlingen met uiteenlopende achtergronden of problemen. Wat heeft de mentor in het VO dan daarbij nodig? Uit gesprekken die wij hebben gevoerd met verschillende mentoren zijn vijf belangrijke behoeften naar voren gekomen. In deze blog gaan we aandacht besteden aan die vijf belangrijke behoeften die mentoren zelf hebben aangegeven. 

Tijd 

Als je een mentorklas toegewezen krijgt, dan zet je je voor 100% in om alle leerlingen op de juiste manier te begeleiden/coachen. Kenmerkend voor het mentoraat is dat elke mentor/coach op zijn/haar eigen manier aan het werk gaat. Dit is vanzelfsprekend, want elke mentor is een andere persoon. Wat werkt wel en wat kan beter? Om dit goed te kunnen onderzoeken en in eigen praktijk uit te kunnen proberen, hebben mentoren tijd nodig. Het is al jaren bekend dat de werkdruk in het vo hoog ligt en zeker voor mentoren. Door coronacrisis is de werkdruk alleen maar toegenomen. Het is voor mentoren een flinke opgave om leerlingen op afstand te begeleiden. Een mentor is niet alleen bezig met schoolprestaties van leerlingen, maar ook met zaken als welbevinden en sociaal-emotionele ontwikkeling. Mentoren hebben veel verantwoordelijkheden, veel taken en in de praktijk helaas weinig tijd. Het is duidelijk dat mentoren meer tijd en goede ondersteuningsmiddelen voor het mentoraat nodig hebben 

Veilige leerklimaat 

Een veilig leerklimaat is een voorwaarde om effectief te kunnen leren. Een veilig leerklimaat zorgt ervoor dat leerlingen zich prettig en veilig voelen in de klas en op school. Elke mentor vindt het belangrijk dat er een goede sfeer is in de klas, dat leerlingen respect hebben voor elkaar en dat iedereen zich veilig voelt. Om saamhorigheid te creëren is het belangrijk dat bij de aanpak van problemen met leerlingen iedereen (leerlingen, collega’s en ouders) handelt volgens de gezamenlijke afspraken die zijn afgesproken. Mentoren spelen een belangrijke rol in het creëren van saamhorigheid.   

Relatie  

Zoals eerder aangegeven, spelen mentoren een belangrijke rol in het creëren van een veilig leerklimaat op school. Een mentor kan naast persoonlijke begeleiding ook aandacht besteden aan goede omgangsvormen, aanpak van gedragsproblemen, aanpak van pestgedrag, enz. Enkele voorbeelden: 

‘De beginweken van het schooljaar zijn goud waard (gouden weken) om een basis te leggen voor een fijne sfeer in de klas. Echter moet er in de weken daarna ook regelmatig aandacht besteed worden aan goede omgangsvormen en veiligheid.’ 

‘Leerlingen moeten weerbaar gemaakt worden door middel van training. De trainingen moeten gericht zijn op het vergroten van zelfvertrouwen, vergroten van (online) weerbaarheid, respectvol omgaan met elkaar en het tegengaan van (cyber)pesten, enz. 

Mentoren vinden het ook belangrijk om een goede relatie op te bouwen met ouders. Goed contact zorgt voor meer ouderbetrokkenheid.  

Eigenaarschap  

Welke vaardigheden heeft een leerling nodig om eigenaar te zijn van hun leerproces? Welke rol speelt de mentor in het VO? Mentoren vinden het belangrijk om hun mentorleerlingen in dit proces bij te sturen en te begeleiden/coachen. Om leerlingen eigenaar te maken van hun leerproces is aandacht nodig voor alle vaardigheden zoals samenwerken, leerstrategieën toepassen, feedback geven, feedback ontvangen, reflecteren en regie nemen. In de praktijk vraagt het een inspanning van zowel de mentorleerling als de mentor/coach om deze belangrijke vaardigheden aan te leren en te ontwikkelen.  

Lesmateriaal 

Een mentor in het VO heeft vooral behoefte aan goede mentorlessen en uitdagende en activerende opdrachten die mentorleerlingen zowel op school als op als op afstand kunnen maken. Een combinatie van face-to-face en online onderwijs. Ze willen lesmateriaal dat leerlingen kan aanzetten tot zelfsturend leren en dat leerlingen zelf over leerstrategieën gaan nadenken en deze ook zelfstandig kunnen toepassen. Ze willen het liefst een combinatie van verschillende thema’s zien, zodat ze niet steeds zelf op zoek moeten naar lesmateriaal.  

Wat kan Slim Studeren VO voor mentoren betekenen? 

Wij bieden een all-in-one methode waarin alle belangrijke thema’s van het mentoraat zijn gebundeld. Mentoren hebben in het programma de mogelijkheid om het leerproces van hun mentorleerlingen te volgen. Voor de mentoren is er een toolbox met kant-en-klare lesbrieven en praktische tips 

Meer effectiviteit, meer tijdbesparing en minder zorgen!  

Deel dit artikel via:

Gerelateerde artikelen

versterk de groepsdynamiek in jouw mentorgroep

Desinformatie in de klas: waarom mag dit onderwerp niet ontbreken in het onderwijs

Jongeren groeien op in een wereld waarin informatie altijd en overal beschikbaar is. Via TikTok, Instagram, YouTube, nieuwsapps en groepschats krijgen ze dagelijks een enorme stroom aan berichten te verwerken. Daarom is het belangrijk dat scholen aandacht besteden aan desinformatie en leerlingen leren hoe ze informatie kritisch kunnen beoordelen.   Wat is desinformatie en waarom is het zo lastig te herkennen? Desinformatie is misleidende informatie die bewust wordt verspreid om te manipuleren. Daarnaast is er misinformatie: onjuiste informatie die zonder kwade bedoeling wordt gedeeld. Het verschil zit in de intentie, maar voor jongeren is dat onderscheid vaak moeilijk te maken. In de praktijk blijkt het vaak ingewikkeld om intentie vast te stellen. Daarom is het zinvoller om met je leerlingen te kijken naar de inhoud en het effect van een bericht, in plaats van direct te focussen op de vraag of iets ‘met opzet’ is verspreid.   Waarom is dit

Lees meer

Aantekeningen maken en leren: wat hebben leerlingen nodig?

In veel lessen gaan we er stilzwijgend van uit dat leerlingen wel weten hoe je goede aantekeningen maakt. Schrift open, pen in de hand, luisteren en noteren maar. Net als bij samenvatten blijkt die aanname vaak onjuist. Aantekeningen maken is geen vanzelfsprekende vaardigheid, maar een complexe leerstrategie die expliciet aangeleerd, geoefend en van feedback voorzien moet worden. Wie niet goed leert noteren, leert vaak ook minder diep en dat heeft directe gevolgen voor begrip, onthouden en zelfstandig leren.   De hardnekkige aanname: “dat kunnen ze al” In onderzoek naar leerstrategieën werd jarenlang aangenomen dat leerlingen aan het einde van het voortgezet onderwijs wel fatsoenlijke samenvattingen en aantekeningen konden maken. Die aanname bleek onhoudbaar. Toen samenvatten minder effectief bleek dan verwacht, lag dat niet aan de strategie zelf, maar aan de uitvoering: leerlingen wisten eenvoudigweg niet hoe ze moesten samenvatten. Hetzelfde geldt voor aantekeningen maken. We verwachten een vaardigheid die zelden

Lees meer

Van onrust en conflicten naar rust en samenwerking: sociaal-emotioneel leren in het voortgezet onderwijs

Onrust tijdens de les, leerlingen die door elkaar praten of die zich onttrekken aan groepswerk en conflicten die snel hoog oplopen: voor veel docenten in het voortgezet onderwijs is dit herkenbaar. Een opmerking wordt verkeerd geïnterpreteerd, een groepsopdracht loopt vast of een leerling reageert fel op feedback. Vaak grijpen we in met regels of correcties, maar het onderliggende gedrag keert regelmatig terug. Hoewel steeds meer scholen ervaren dat sociaal-emotioneel leren (SEL) helpt om dit patroon te doorbreken, krijgt sociaal-emotionele ontwikkeling in de praktijk nog vaak weinig structurele aandacht. Regelmatig wordt verondersteld dat leerlingen deze vaardigheden vanzelf ontwikkelen. Door sociaal-emotioneel leren bewust en doelgericht in te zetten, verschuift de focus van het corrigeren van gedrag naar het aanleren van vaardigheden waarmee leerlingen anders leren reageren. Dat leidt tot meer rust in de klas, betere samenwerking en een veiliger leerklimaat.   Wat verstaan we onder sociaal-emotioneel leren? Sociaal-emotioneel leren richt zich op

Lees meer